Dit zijn de banden van Utrechtse FvD met omstreden studentenvereniging

Provincie Utrecht - Een lid van Forum voor Democratie mocht gisteren geen commissielid worden bij de Provincie Utrecht. Dat besluit kwam nadat meerdere partijen protesteerden tegen de benoeming. Bram van de Kerk is namelijk lid van studentenvereniging GNSV die door de AIVD als extreemrechts wordt gezien. De Utrechtse Forumfractie heeft een sterke link met deze vereniging.

Naast Van de Kerk is ook fractievoorzitter Frank van Breukelen lid van de Groot Nederlandse Studentenvereniging (GNSV). Ze hebben daar ook een belangrijke rol, ze hebben bijvoorbeeld de Utrechtse tak van de vereniging opgericht.

Op Instagram staat Van de Kerk al een aantal jaar op foto's van de vereniging, bijvoorbeeld bij de introductietijd in Nijmegen. In een wervingsfilmpje van augustus dit jaar is Frank van Breukelen in Utrecht aan het woord. Hij vertelt daar 'het linkser worden van universiteiten' tegen te gaan en het 'wegschrobben van de Nederlandse cultuur' te willen stoppen.

De GNSV is door de coördinator terrorismebestrijding NCTV en de inlichtingendienst AIVD aangemerkt als extreemrechts. De vereniging is in 2021 opgericht door leden van de Geuzenbond. De NCTV en AIVD waarschuwden vorige week in een rapport voor organisaties als de GNSV. Die zouden een "zachtere versie" van zichzelf presenteren om hun "diep racistische opvattingen" acceptabel te maken voor een grotere groep mensen.

Na het rapport van de AIVD heeft de Radboud Universiteit in Nijmegen besloten dat de GNSV niet meer op de introductiemarkt voor nieuwe studenten mag komen. De Universiteit Utrecht treft geen maatregelen tegen de omstreden studentenvereniging. Volgens de universiteit heeft de GNSV nooit contact gezocht en erkent de UU de vereniging dan ook niet.

Van de Kerk en Van Breukelen liepen gisterochtend de vergadering uit in het provinciehuis, uit protest tegen het uitstel van de benoeming van de eerste tot commissielid van FVD. Ze waren daar zwaar ontstemd over het besluit én over de redenen die werden aangevoerd.

Dat de AIVD en NCTV de studentenvereniging extreemrechts vindt, noemt Van Breukelen in de foyer "je reinste onzin". Hij geeft aan dat de vereniging zich nooit gewelddadig heeft geuit en dat ze voorstanders van de democratie zijn. "Kennelijk maakt dat niet uit en kan de NCTV op magische wijze in ons hoofd kijken."

Van de Kerk vertelt dat hij in het nationale bestuur van de GNSV zit en helpt met het regelen van de evenementen. "We houden lezingen wat meer aan de rechterkant van het politieke spectrum." Op de instagrampagina van GNSV zijn inderdaad lezingen te vinden met thema's als remigratie. Juist dat thema wordt door de NCTV benoemd als vermomming van racistische ideeën, zoals de omvolkingstheorie. Dat is een complottheorie die beweert dat een kwaadaardige elite in Nederland en Europa bewust de oorspronkelijke westerse bevolking wil vervangen door niet-westerse immigranten.

Begin dit jaar is een lid van de Nijmeegse tak van GNSV nog veroordeeld voor verboden wapenbezit. Deze Thomas D. is ook lid van de Geuzenbond, volgens de AIVD ook een extreemrechtse jongerenorganisatie. Hij werd gearresteerd omdat hij werd verdacht van het voorbereiden van een aanslag. Het openbaar ministerie kreeg daarover een tip van de AIVD. Die verdenking liet het OM later vallen wegens gebrek aan bewijs. Voor het verboden wapenbezit werd hij veroordeeld tot twee jaar cel waarvan één jaar voorwaardelijk.

Van de Kerk en Van Breukelen kennen deze Thomas D. en staan met hem op de foto. Van de Kerk was namelijk aanwezig bij de Nijmeegse tak van GNSV tijdens de introductietijd van 2023. Op een foto staat Van de Kerk arm-in-arm met Thomas D. De foto staat nog altijd op de instagrampagina van GNSV.

"Op het moment dat iemand niet eens vervolgd wordt voor datgene waarvoor hij verdacht wordt, dan lijkt het bewijs mij tamelijk zwak", stelt Van Breukelen over de veroordeling van D. "Natuurlijk keuren we het wapenbezit af. Het lid is toen ook geschorst."

Ook Van Breukelen staat met D. op de foto, op Instagram. In april 2025 kreeg GNSV Nijmegen een les Historisch Europese krijgskunst. "Van Breukelen en D. staan op de foto met sabels naast elkaar. "Ik vond het een zeer leuke avond en kijk er met plezier op terug. Met de kennis van nu, is dat enigszins wrang natuurlijk."

Het lidmaatschap van GNSV is voor Van de Kerk trouwens niet de enige band met extreemrechts. Hij bevestigt ook lid te zijn geweest van de Geuzenbond. Verder staat hij op de foto bij een artikel van het AD over een minidemonstratie tegen vluchtelingen. Op die foto heeft hij een spandoek vast. 'Stop omvolking!' staat op het spandoek met daaronder "Dietse volkspartij".

De Dietse Volkspartij zou ook banden hebben met de extreemrechtse beweging Voorpost. Van de Kerk zegt dat het toeval was, dat hij bij de demonstratie was. "Ik was de naam van die club alweer kwijt. Ik werd door een andere vriend gevraagd. Het was coronatijd en ik had niks te doen. Dus toen ben ik daarheen geweest", stelt hij. "Maar ik heb niets met de Dietse Volkspartij."

Dietse Volkspartij en Voorpost

De Dietse Volkspartij wordt genoemd in een rapport van de Anne Frank stichting uit 2023. De term Diets gaat over een historisch geheel van de Nederlandstalige Lage landen (Nederland en Vlaanderen). Dit ideaal wordt vaker gebruikt bij rechtsextremisten. Volgens de Anne Frank stichting is de Dietse Volkspartij in 2021 gestart door een Telegramkanaal te beginnen. Volgens het rapport is de Dietse Volkspartij vooral via dit kanaal actief. De laatste instagrampost is uit 2023. Het telegramkanaal heeft nu nog zo'n 50 volgers. Op instagram zijn dat er 330.

Voorpost bestaat al een stuk langer. In 2010 komt de organisatie al voor in rapporten van de AIVD. De extreemrechtse organisatie is in 1976 opgericht. Ook zij willen een groot-Nederland. De organisatie steunde het apartheidsregime in Zuid-Afrika. Ze zijn aanhangers van de omvolkingstheorie. Dat is een omstreden theorie waarin de oorspronkelijke (witte) bewoners van West-Europa zouden worden vervangen door immigranten. Voorpost loopt vaak met de prinsenvlag. De oranje-wit-blauwe vlag die in de jaren '30 door de NSB werd gebruikt zie je vaak bij extreemrechtse demonstraties.

Maar van de term 'omvolking' neemt Van de Kerk geen afstand. Hij geeft aan dat het afhangt van hoe je het woord gebruikt.

De provincie Utrecht benoemt voorlopig geen nieuwe commissieleden, na het protest tegen Van de Kerk. Commissaris van de Koning Hans Oosters stelde alle benoemingen uit na overleg met fractievoorzitters. Tot een besluit over eventuele nieuwe regels kunnen geen commissieleden worden benoemd.

FVD maakte bezwaar en liep samen met UtrechtNu! uit de vergadering. In de Staten is verdeeldheid: sommige partijen vinden dat fracties zelf hun commissieleden moeten kiezen, andere willen strengere toetsing.