Zo weinig mogelijk auto's op de weg: hoe haalbaar is dat in Fryslân?

Omrop Fryslân

29 september, 19:20 • 3 minuten leestijd

De provincie Fryslân heeft grote ambities. Het is de bedoeling dat we in 2050 alleen nog maar met de auto de weg op gaan als het echt niet anders kan.

Het idee staat in de omgevingsvisie van de provincie, het droomscenario van hoe Fryslân er over ruim twintig jaar uitziet. Dat betekent dus veel vaker met het openbaar vervoer, op de fiets of lopend.

De naam die het plan heeft gekregen is STOMP. Die afkorting staat voor stappen, trappen, mobiliteit als dienst (zoals deelauto's), openbaar vervoer, privéauto. Het is bedacht om voorrang te geven aan meer duurzame vormen van vervoer.

Dat is voor grote delen van de provincie makkelijker gezegd dan gedaan. Vanuit Bakkeveen duurt de reis naar Leeuwarden bijna een keer zo lang als je in de bus stapt in plaats van de auto. Veel inwoners van het dorp zijn dan ook niet overtuigd van de visie.

"Is dat een 1-aprilgrap?" lacht een man. Een ander laat weten dat hij graag een steentje bijdraagt aan een groener Fryslân, maar dat daarvoor de alternatieven voor de auto echt beter moeten.

Een vrouw die net terug is uit Groningen denkt daar hetzelfde over. "Ik doe er zo'n 35 minuten over om hier te komen. Met het ov is dat een uur en 35 minuten. Echt belachelijk."

Mobiliteitsadviseur Willem Scheper van adviesbureau Sweco doet al jaren onderzoek naar het verduurzamen van verkeersstromen. Ook hij ziet dat de provincie voor een grote uitdaging staat.

Scheper constateert dat het huidige netwerk van het openbaar vervoer flink uitgebreid en verbeterd moet worden om mensen in de bus of trein te krijgen. Hij noemt meer en snellere verbindingen een must.

Ook de bereikbaarheid van de stations en haltes moet goed zijn, ze moeten makkelijk met de fiets of wandelend te bereiken zijn. "Anders is het voor veel mensen gewoon geen aantrekkelijk alternatief."

Volgens Scheper zijn er meerdere praktijkvoorbeelden waaruit blijkt dat de plannen van de provincie haalbaar zijn. "Maar het gaat wel veel geld kosten."

De provincie wil op verschillende manieren proberen om een droom-Fryslân te realiseren.

Een van de onderdelen is het brengen van voorzieningen en werkgelegenheid in dorpen en het behouden daarvan, zodat mensen minder ver hoeven te reizen. Dan wordt de fiets voor meer mensen een realistische optie.

Scheper is groot voorstander van die methode, hij denkt dat die effectief is.

Een ander plan waar hij enthousiast van wordt, is het delen van auto's door bijvoorbeeld te carpoolen naar het werk. "Dat past heel goed bij het hechte gemeenschapsgevoel van Friese dorpen."

De provincie erkent dat het voor een aantal mensen onmogelijk zal zijn om de auto te laten staan, vooral op het platteland.

Gedeputeerde Matthijs de Vries zegt dan ook dat de visie niet als oorlogsverklaring naar de auto is bedoeld. "We willen niet van de auto af, maar er zijn gewoon hele mooie duurzame alternatieven."