Waarom Tesla's op begraafplaatsen soms 'spoken' zien

Online circuleren talloze filmpjes waarin het navigatiescherm van de auto nabij een kerkhof voetgangers toont, terwijl er niemand te zien is. Sommigen beweren dat het gewoon om een grapje van de programmeurs gaat. Maar waarschijnlijk is het systeem vooral voorzichtig bij objecten die het niet meteen herkent. 

In het kort

Tweemaal per week duikt de podcast 'Het uur van de waarheid' in de wereld van misleiding, desinformatie en online bedrog. Ook dit onderwerp komt uit de podcast. Alle afleveringen vind je hier.

Verschillende  filmpjes  op sociale media tonen het beeldscherm van Tesla’s waarop plots menselijke figuren verschijnen, terwijl er in werkelijkheid helemaal niemand te zien is.

Zeker wanneer zo’n detectie plaatsvindt in de buurt van een begraafplaats, vragen mensen zich af: ziet de Tesla misschien meer dan wij, kan een Tesla geesten zien?

Heel wat gebruikers vermoeden dat het om 'easter eggs' gaat. Dat zijn verrassingen of grapjes die Tesla-ingenieurs in de software van de auto verbergen en die vooral bedoeld zijn om de auto-ervaring leuker te maken voor de klant. 

Filmpjes van klanten tonen bijvoorbeeld hoe je scheetgeluiden kunt laten afspelen uit specifieke zetels. Daarnaast duiken er verwijzingen op naar televisieseries als 'Rick and Morty' en 'Monty Python's flying circus'. De geesten op het scherm zouden dus misschien ook zo'n 'easter egg' kunnen zijn?

De voet is een verwijzing naar The Foot of Cupid, een terugkerende grap in Monty Python's Flying Circus.

Tesla heeft niet de gewoonte om easter eggs toe te geven zodra ze ontdekt zijn. Maar Tesla-woordvoerder Victor‑Jan Vanparijs ontkent hier wel dat het om zo'n 'leukigheid' gaat.

"Naast veiligheid , onze hoogste prioriteit, is ons doel het rijden in een Tesla inderdaad zo leuk mogelijk te maken", zegt hij. "We ontwikkelen functies die het verblijf in het voertuig veraangenamen, zoals spelletjes, video’s, easter eggs en nog veel meer." Maar doelbewust silhouetten tonen in de buurt van een kerkhof, dat gebeurt niet, zo beweert hij. 

Wat is het dan wel? Op de website van het bedrijf staat te lezen dat zijn systemen niet altijd alle objecten correct herkennen en dat er dus ook onjuiste detecties kunnen voorkomen.

Volgens Tesla is de uitleg voor de geesten dan ook eenvoudig: de auto geeft een menselijke vorm aan obstakels die hij niet goed kan inschatten. Op die manier wil hij de bestuurder maximaal waarschuwen, zodat de bestuurder extra alert is. 

“Dit is het normale gedrag van Tesla's perceptiesystemen. De auto kiest altijd voor veiligheid en geeft liever te snel dan te laat een waarschuwing”, zegt Vanparijs.

Tesla zelf mag dan wel beweren dat het geen 'easter egg' is en dat het om foute detecties gaat, maar kan dat wel? "Deze verklaring is technisch plausibel", zeggen zowel Mario Torres, CEO van IVEX.ai , een bedrijf dat gespecialiseerd is in onafhankelijke veiligheidsevaluaties op de openbare weg, als Claudio Roncoli , hoofddocent Mobility and Industrial Management aan de KU Leuven. 

Volgens Torres vertrouwt Tesla voor de detectie van voorwerpen vrijwel volledig op camera's, ook wel 'Tesla Vision' genoemd. De beelden worden dan geanalyseerd door neurale netwerken , vormen van artificiële intelligentie die in grote hoeveelheden data patronen leren herkennen. Op basis daarvan probeert het systeem in te schatten wat het op de weg of in de omgeving ziet, bijvoorbeeld een auto, voetganger, verkeersbord of ander object.

Tesla gebruikt camera's en artificiële intelligentie om objecten zoals voetgangers en auto's te herkennen.

"Die herkenning is niet zwart-wit", legt Roncoli uit. "Het systeem maakt als het ware een inschatting van wat het 'waarschijnlijk' ziet. Daardoor kan het soms een object als een voetganger classificeren, terwijl er in werkelijkheid geen persoon te zien is."

"Zo'n fout noemen we dan false positive. Maar volgens hem kan het vanuit veiligheidsoogpunt inderdaad wel wenselijk zijn om bij twijfel eerder een mogelijke voetganger te detecteren dan er helemaal geen te zien." 

Ook langs een kerkhof kan het zijn dat het systeem bepaalde objecten niet goed kan identificeren en ze daarom als menselijk silhouet weergeeft, zegt Torres. "Grafmonumenten, grafstenen of beelden kunnen visuele kenmerken van een mens hebben, waardoor de software die als mens detecteert en een false positive resultaat geeft." 

Al plaatst hij wel een kanttekening bij het hele verhaal: "Tijdens tests en beoordelingen zijn we meermaals langs begraafplaatsen gereden, en zelf hebben we daarbij nooit een fout-positieve detectie gezien".

Dus geesten zien? Nee. Een auto die af en toe een onverwachte verschijning op het scherm toont? Dat kan wel.

Conclusie

• Op sociale media circuleren video's van mensen die met hun Tesla op een kerkhof rijden. Het veiligheidssysteem van de auto geeft voetgangers aan waar niemand te zien is.

• Er wordt online gelachen over het feit dat de auto geesten kan zien, maar anderen beweren dat het om een easter egg gaat. Dat zijn verborgen grappige verrassingen in de software van de auto. Tesla heeft niet de gewoonte die toe te geven, eens ze ontdekt zijn. 

• Maar in dit geval ontkent Tesla dat de ‘geesten’ die op het scherm van Tesla’s verschijnen, er bewust zouden zijn geplaatst als grap. We geven de claim dat het om easter eggs gaat daarom de beoordeling geen bewijs.

• Tesla’s camera’s kunnen objecten verkeerd herkennen en zo mensen tonen die er in werkelijkheid niet zijn. De auto kiest daarbij bewust voor veiligheid en waarschuwt liever te snel dan te laat en geeft liever ten onrechte een menselijk silhouet dan omgekeerd.

Meer informatie over de factchecks van VRT NWS