RTV Utrecht
Gisteren, 06:00 • Aangepast Gisteren, 10:13 • 2 minuten leestijd
Utrecht - Marieke Braaksma werd als student geweigerd bij een club. De reden? Ze studeerde aan het mbo en alleen studenten van het hbo en de universiteit waren welkom. Die ervaring vormde de inspiratie voor de documentaire Mbo-schaamte van de Utrechtse theatergroep Matrose.
Braaksma keek er destijds niet van op dat ze de club niet in mocht. "Toen dacht je oké, wij mogen hier niet naar binnen. Nu vijftien jaar later merk je eigenlijk hoe debiel dat is, dat je wordt uitgesloten omdat je een mbo-achtergrond hebt."
Voor de film bekeek ze hoe dat tegenwoordig zit. "We zijn op zoek gegaan naar: dat is ons gevoel geweest destijds, maar leeft dit nu nog steeds?"
Ja, blijkt uit de JOB-monitor, een tevredenheidsonderzoek onder mbo'ers, van dit jaar. Er zijn stappen in de goede richting gezet, "maar we zien ook dat we er nog lang niet zijn", zei Gian Sakoetoe van JOBmbo over de uitkomsten. "Helaas worden mbo’ers nog dagelijks achtergesteld en ervaren zij discriminatie op basis van opleiding bij onder andere huisvesting, verenigingen en stages."
Daardoor kan bij mbo-studenten een gevoel van onderwaardering en schaamte ontstaan, legt Braaksma uit. In de film gaan de makers dieper in op wat mbo-schaamte is en of het nog leeft.
Politici als de Utrechtse onderwijs- en mbo-wethouder Dennis de Vries komen aan het woord en studenten delen hun persoonlijke ervaringen. Braaksma: "Iedereen heeft wel een verhaal waarin die schaamte heel erg naar bovenkomt." Zo hoorde ze dat in havo- en vwo-klassen soms neerbuigend over vmbo wordt gesproken: "Doe eens normaal, je bent toch geen vmbo'er? Daarmee laat je zien dat je mag neerkijken op deze doelgroep."
De afgelopen jaren is er wel het nodige veranderd. Zo was Utrecht in 2022 de eerste stad die mbo-studenten toeliet op de introductieweek. En het weigeren bij clubs gebeurt volgens Braaksma tegenwoordig niet meer op die manier. "Maar het is nog niet zo lang geleden dat dat veranderd is", zegt de documentairemaker. "Het is allemaal echt een omslag wat nu gaande is. Daarin is zeker nog niet alles gewonnen."
De documentaire gaat vanavond in première op het Creative College in Utrecht. Dan is de film ook online te bekijken. Volgende maand volgt er ook een theatervoorstelling.