RTV Utrecht
29 september, 18:26 • Aangepast 30 september, 06:15 • 4 minuten leestijd
Leusden - Heeft een aangereden wolvin in Leusden vorig jaar onnodig geleden? Stichting Werkgroep Wolf Leusden vindt dat de zaak nooit grondig is onderzocht en wil dat de provincie Utrecht dat alsnog laat doen. Dat bleek vanmiddag in een hoorzitting bij de adviescommissie bezwaarschriften van de provincie.
De wolvin werd in de avond van 22 september 2025 aangereden op de Doornseweg langs landgoed Den Treek en de Leusderheide. Een vrijwilliger van stichting Valwild loste ter plaatse twee schoten om het zwaargewonde dier te doden en zo uit haar lijden te verlossen.
Werkgroep Wolf Leusden, die voor de belangen van de wolven in Nederland opkomt, vraagt zich af of de zogenoemde 'nooddoding' zorgvuldig is gebeurd. Voor het doden van valwild - wilde dieren die gewond raken door een ongeluk - heeft de provincie Utrecht strenge regels opgesteld.
De werkgroep voert onder meer aan dat er weinig details bekend zijn gemaakt over wat er tussen de aanrijding en het genadeschot is gebeurd. Het Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) in Utrecht had volgens de stichting over de zwaargewonde wolvin ingelicht moeten worden, en die werd er niet bij betrokken. Ook een dierenarts of de dierenambulance zijn niet ingeschakeld.
De combinatie van wolven en het drukke wegverkeer in de regio geeft vaker problemen. In de provincie Utrecht zijn inmiddels zes wolven bij een aanrijding omgekomen.
De wolvin die vorig jaar september werd aangereden liep sinds 2024 op de Utrechtse Heuvelrug rond en leefde niet in een roedel, maar alleen. Ze is tot nog toe de enige in de provincie die met een nooddoding aan haar einde is gebracht.
Omdat de Omgevingsdienst Utrecht (ODU) geen nader onderzoek naar het incident instelde, schakelde Devorah van Dijkhuizen van de Werkgroep Wolf Leusden zelf een expert in. De Belgische wildlife-dierenarts Stef Michels bekeek het sectierapport dat DWHC achteraf had opgesteld. Daarin staat dat de eerste kogel de wolvin in een voorpoot heeft geraakt, voordat ook de borstkas werd getroffen.
Michels concludeerde dat er geen correcte nooddoding is toegepast. Uit het sectierapport valt volgens hem verder af te leiden dat het dier erg pijn leed, maar niet of dat voldoende was om tot euthanasie over te gaan.
In een interview met RTV Utrecht pleitte Michels ervoor dat jagers bij het doden van gewonde wolven, anders dan bij herten en zwijnen gebruikelijk is, niet meer op het hart maar op de schedel richten. “Dan is de kans op pijnprikkels bij het dier veel kleiner. Het zou een humanere, ethische dood zijn.”
De ODU wees een handhavingsverzoek van Werkgroep Wolf Leusden af. Uit niets blijkt dat stichting Valwild onzorgvuldig heeft gehandeld, zei een jurist van de dienst vanmiddag. Hij benadrukte dat de beslissing om het dier te doden onder grote druk werd genomen. Ook zou er geen tijd meer zijn geweest om het DWHC te bellen en zou het centrum op dat tijdstip niet meer bereikbaar zijn geweest.
Bovendien, zei de jurist, was het voor de aanwezigen overduidelijk dat de wolvin niet meer te redden was. Of het protocol is gevolgd, is achteraf niet meer getoetst, maar een strikte opvolging van het protocol had volgens de ODU ook niet geleid tot een andere uitkomst.
Van Dijkhuizen noemt de actie van de ODU "te mager" en vreest dat het nog een staartje kan krijgen wanneer er geen duidelijke uitspraak komt. "Een volgende valwildjager kan nu denken: Schiet maar gewoon dood, en je hoeft het Dutch Wildlife Health Centre niet te bellen." Ze wil dat Valwild-vrijwilligers voortaan duidelijke richtlijnen volgen.
De jurist van de ODU zegt dat er achteraf alleen is gesproken met stichting Valwild en een politieagent die er die avond bij was. Van Dijkhuizen mist een breder onderzoek naar de handelwijze van de vrijwilligers. Ze vindt dat bij een beschermde diersoort als de wolf altijd deskundigen ingeschakeld moeten worden.
De bezwaarcommissie van de provincie Utrecht geeft over twee tot drie weken advies aan Gedeputeerde Staten. Zodra die een besluit over het bezwaar van Werkgroep Wolf Leusden neemt wordt het advies openbaar. Dat kan nog zeker zes weken op zich laten wachten.
Voldoen regelingen nog wel?
De vraag over het volgen van richtlijnen raakt een zorg die breder speelt: hoe goed is de provincie voorbereid op de terugkeer van de wolf naar de Utrechtse Heuvelrug, en voldoen de standaardregelingen die voor ander wild zijn getroffen hier nog wel?
Sinds de wolf zich enkele jaren geleden weer in Utrecht vestigde, moet de provincie steeds opnieuw een afweging maken tussen het behoud van de beschermde diersoort en andere belangen. Veehouders in het gebied zien het aantal aanvallen op onder meer schapen toenemen. Hondenbezitters kregen te maken met een periodieke aanlijnplicht in delen van het wolvengebied.
De provincie greep vorig jaar in bij een wolf die herhaaldelijk mensen en honden benaderde en zelfs verwondde. Die werd in december gedood na het afgeven van een afschotvergunning.
Mensen die voor of namens de provincie werken staan hierbij voortdurend voor dilemma's. Regelmatig volgen er achteraf klachten of bezwaren over hun handelingen. De Omgevingsdienst Utrecht (ODU) is aangewezen om toezicht te houden op het correct uitvoeren van de regels en waar nodig op te treden.
Joost Danvers is regioverslaggever en volgt de gemeenten Leusden, Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Eemnes en Soest. Ook volgt hij de ontwikkelingen rond de wolven in de provincie Utrecht. Lees hier al zijn verhalen. Heb je tips of vragen? Mail Joost op joost.danvers@rtvutrecht.nl.